Pompa ciepła monoblok, czyli cała pompa obok budynku

Pompa ciepła monoblok, czyli cała pompa obok budynku

przez Panasonic 12-10-2021 Nieskategoryzowane


Monoblok to pompa ciepła przeznaczona w całości do montażu na zewnątrz budynku. To różni ją zasadniczo od stosowanych dłużej i najczęściej spotykanych pomp typu split. Te drugie (split) składają się z bowiem zawsze z dwóch części nazywanych jednostkami – zewnętrznej i wewnętrznej. W wersji split pomiędzy jednostkami krąży w miedzianych rurach gazowy czynnik roboczy. W pompie ciepła monoblok mamy te same zasadnicze elementy (sprężarkę, wymiennik ciepła, wentylator itd.), lecz zamknięte w jednej obudowie. Dzięki temu całe urządzenie można ustawić przy budynku, do jego wnętrza wprowadzając jedynie rury, którymi płynie woda lub płyn niezamarzający. Takie rozwiązanie ma kilka bardzo istotnych konsekwencji:

  • na pompę ciepła monoblok nie trzeba wygospodarowywać miejsca wewnątrz budynku;
  • pracę pompy monoblok, mniej niż split, słychać we wnętrzach, bo odgradzają nas od niej ściany zewnętrzne o znacznej grubości i dobrej izolacyjności akustycznej;
  • montaż jest łatwiejszy, bo monoblok ma wszystkie najważniejsze elementy złożone już w fabryce, sprawdzoną szczelność, nabity jest czynnikiem roboczym w odpowiedniej ilości; 
  • pompa ciepła monoblok wymaga jedynie połączenia hydraulicznego (wodnego) z instalacją c.o. budynku oraz zabezpieczenia przed zamarznięciem wody. Obie te rzeczy można zapewnić na kilka sposobów, to temat na osobny tekst. 

Dla kogo pompa ciepła monoblok?

Pompy ciepła monoblok bardzo często kojarzone są z remontowanymi budynkami. O tyle słusznie, że pierwotnie głównie w nich je stosowano. Ponadto w takich domach fakt, że nie trzeba wygospodarowywać na nie miejsca w żadnym pomieszczeniu jest szczególnie cenny, bo tej przestrzeni może po prostu brakować. 

Jednak pompy monoblokowe coraz częściej zakłada się też w nowych domach. Bo i w nich choćby oszczędność miejsca jest atutem – przecież każdy m2 domu kosztuje niemało. Szybszy i łatwiejszy montaż to zaś niższe koszty robocizny. 

Solidni producenci zdają sobie sprawę z tych tendencji. Na przykład pompy monoblokowe Panasonic to nie tylko linia T-CAP, stworzona w pierwszym rzędzie z myślą o domach modernizowanych i umożliwiająca podgrzewanie wody aż do 65°C (instalacje z grzejnikami). Jako monobloki możemy kupić też pompy z linii High Performance, podgrzewające wodę do 55 lub 60°C i zalecane do domów z niskotemperaturowym ogrzewaniem podłogowym, a więc głównie nowych. Na takie przeznaczenie wskazuje też obecność wśród monobloków High Performance jednostek o bardzo niskiej mocy 5 oraz 7 kW. 

Moc i COP pomp ciepła monoblok

Kilkanaście lat temu, gdy na rynku pompy monoblokowe były rzadkością, traktowano je jako drugorzędne uzupełnienie podstawowej oferty splitów. Wybór mocy i wielkości był ograniczony, a i sprawność (COP) też często była słabsza. Dziś oferta mocy, przynajmniej u niektórych producentów, jest o wiele bogatsza. Monobloki High Performance mogą mieć 5, 7, 9, 12 lub 16 kW, natomiast w przypadku T-CAP minimum to 9 kW. Bez trudu znajdziemy więc urządzenie odpowiednie do każdego domu – mniejszego lub większego, o różnym standardzie izolacyjności. W przypadku pomp ciepła dopasowanie mocy jest zaś szczególnie ważne, ważniejsze niż w przypadku kotłów. Tym bardziej, że tu wzrost mocy to też znaczny wzrost ceny. 


Obecnie dobre pompy ciepła monoblok nie ustępują sprawnością splitom. Niekiedy nawet są od nich lepsze! W przypadku pomp ciepła miarą sprawności jest współczynnik COP. Najkrócej mówiąc, pokazuje on ile kWh ciepła pompa przekazuje do budynku samemu pobierając 1 kWh prądu z sieci. Innymi słowy, jeżeli COP wynosi np. 4 to znaczy, że pompa oddaje 4 razy więcej ciepła niż pobrała prądu. Nie ma w tym sprzeczności, bo pozostałe 3 kWh to ciepło odebrane z otoczenia (z powietrza zewnętrznego). A w przypadku monobloków Panasonic COP przekracza nawet 5. Co przy tym bardzo ważne, nie jest to wartość osiągana jedynie chwilowo, w najkorzystniejszych warunkach. Średnia wartość COP w ciągu całego sezonu grzewczego – tzw. współczynnik SCOP – sięga w nich nawet ponad 4,90, a maksymalna to nawet 5,12 (klimat umiarkowany woda 35C/woda 55C). To imponujące wyniki, gwarantująca naprawdę niskie rachunki za ogrzewanie.

Łatwa instalacja pompy typu monoblok

Pod wieloma względami zamontowanie pompy ciepła monoblok jest łatwiejsza niż splitów. Dlatego instalatorzy także je lubią. Przede wszystkim nie trzeba wówczas lutować miedzianych rur, którymi popłynie gazowy czynnik roboczy, odsysać z nich powietrza pompą próżniową, nabijać układu precyzyjnie odmierzoną ilością czynnika roboczego itd. W efekcie jest nie tylko szybciej i łatwiej, ale pomija się też cały szereg czynności, przy których łatwo o popełnienie błędów. A każdy błąd to przecież ryzyko awarii instalacji w przyszłości.

Z praktycznego punktu widzenia ważne jest, że fachowiec montujący pompę typu monoblok nie musi posiadać uprawnień do pracy z gazowymi czynnikami chłodniczymi (tzw. f-gazami). Bo wykonuje on tylko przyłącza hydrauliczne (rury z wodą lub płynem niezamarzającym) oraz podłączenie elektryczne. Oczywiście, i tak powinien dobrze znać specyfikę pomp ciepła i różnice pomiędzy ich pracą a kotłami grzewczymi.