Jak zabezpieczyć pompy ciepła typu monoblock i hydrosplit przed mrozami?

Jak zabezpieczyć pompy ciepła typu monoblock i hydrosplit przed mrozami?

przez Panasonic 16-05-2024 Pompy ciepła

Czy zastanawialiście się kiedyś, czy pompa ciepła może zamarznąć w mroźne zimowe dni? Pompy ciepła typu hydrosplit czy monoblok są narażone na ryzyko uszkodzenia w wyniku niskich temperatur, szczególnie podczas mrozów. Dlatego tak ważne jest, aby wdrożyć odpowiednie zabezpieczenia, które gwarantują niezawodność i wydajność urządzenia nawet w trudnych warunkach zimowych. Jakie sposoby zabezpieczenia pomp ciepła typu monoblock i hydrosplit przed zamarzaniem są dla nas dostępne? 

Pompa ciepła a mrozy - dlaczego pompa ciepła zamarza?

Rozważając relację "pompa ciepła a mrozy", ważne jest zrozumienie, jak niskie temperatury wpływają na funkcjonowanie urządzeń typu hydrosplit czy monoblok. W przypadku powietrznych pomp ciepła typu hydrosplit czy monoblok, cały układ chłodniczy znajduje się w jednostce zewnętrznej. W związku z tym, skraplacz, który w przypadku pomp ciepła typu split znajduje się po stronie jednostki wewnętrznej, w hydrosplitach i monoblokach jest montowany w jednostce zewnętrznej. To przede wszystkim z tego względu pompy ciepła typu hydrosplit i monoblok są najbardziej narażone na działanie niskich temperatur. Zamarznięcie elementów urządzenia może mieć nawet katastrofalne skutki dla jego działania, gdyż może dojść do rozsadzenia elementów instalacji przez zwiększającą swoją objętość wodę. Dobrą wiadomością jest fakt, że istnieje wiele sposobów na zabezpieczenie pomp ciepła przed zamarzaniem. 

Zabezpieczenie pompy ciepła przed zamarzaniem

Zastanawiając się, jak zabezpieczyć pompę ciepła przed zamarzaniem, warto przyjrzeć się dostępnym metodom, które mogą skutecznie zapobiegać tego typu problemom. W każdym rodzaju pomp ciepła można spotkać się z trzema podstawowymi rodzajami zabezpieczeń przed zamarzaniem. Ograniczają się one zazwyczaj do użycia grzałek elektrycznych, które podgrzewają wodę w naczyniu wzbiorczym lub w instalacji w momencie, gdy ochłodzi się do pewnej temperatury. Kolejnym sposobem na przeciwdziałanie zamrożeniu pompy ciepła jest zastosowanie pompy obiegowej, która będzie wymuszała przepływ medium. Dzięki temu nie dojdzie do zastoju w instalacji i tym samym, do ochłodzenia się czynnika. Wszystkie wymienione zabezpieczenia pompy ciepła przed zamarzaniem przy właściwym montażu powinny działać bez zarzutu. Jednak do czasu - jeśli dojdzie do odcięcia zasilania zarówno grzałki, jak i pompa obiegowa nie zadziałają. Jest to szczególnie niebezpieczne w przypadku długich przerw w dostawie prądu, gdy na zewnątrz panują ujemne temperatury. Najbardziej narażone w tej sytuacji będą pompy ciepła typu hydrosplit i monoblok, gdyż są ona całkowicie wystawione na działanie czynników zewnętrznych. Całe szczęście jest wiele sposobów na to, jak sobie z tym poradzić. 

Zawory antyzamrożeniowe w zabezpieczeniu pompy ciepła przed zamarzaniem

Zawory przeciwzamrożeniowe są podstawowym zabezpieczeniem, które niemal zawsze jest dodawane przy zakupie pompy ciepła. Ważnym jest zrozumienie, w jaki sposób działają. W momencie odcięcia prądu, woda w instalacji będzie stała. Jak tłumaczy ekspert, gdy temperatura spadnie do 3°C zawór się otworzy, co spowoduje stopniowe spuszczanie wody z instalacji.   Kluczem do zrozumienia układu jest to, że to nie zrzut wody jest najważniejszy. Zawory antyzamrożeniowe mają za zadanie wymusić ruch wody w układzie, a nie jej całkowite spuszczenie z instalacji.  Zadaniem zaworów jest przetłoczenie wody z miejsca cieplejszego, jakim jest budynek, do miejsca narażonego na rozsadzenie wody w układzie. 

Aby zawory przeciwzamrożeniowe spełniały swoją funkcję muszą zostać zamontowane we właściwy sposób. Po pierwsze, izolacja nie może przysłonić zaworu. W innym wypadku urządzenie nie będzie w stanie spełniać swojego zadania. Wymagane jest także, aby zawór był instalowany w pozycji pionowej z upustem skierowanym w dół - dzięki temu możliwy jest swobodny wypływ medium. Należy zamontować go na zewnątrz budynku, w miejscu, gdzie będzie chroniony przed deszczem, śniegiem oraz bezpośrednim działaniem promieni słonecznych. Jednak pojedynczy zawór antyzamrożeniowy to dalej za mało. Eksperci zalecają, aby jeden był zamontowany na przewodzie zasilania, a drugi na przewodzie powrotnym do pompy ciepła. Odległość między nimi powinna wynosić co najmniej 10 cm. W ten sposób uchronimy się przed skapywaniem medium na drugi z zaworów. Warto zaznaczyć, że jeden zawór przeciwzamrożeniowy jest w stanie wykroplić ok. 12 litrów wody na dobę. Z tego względu należy zaprojektować instalację w taki sposób, aby medium mogło zostać odprowadzone do studzienki chłonnej. Bardzo ważnym aspektem stosowania zaworów przeciwzamrożeniowych jest także czystość instalacji, gdyż żadne zabrudzenia nie powinny dostawać się do zaworów, które mogłyby zostać w ten sposób zatkane. 

Do wcześniej wspomnianych wymagań dochodzi także konieczność zamontowania zaworów w najniższym możliwym punkcie instalacji. Jeżeli niemożliwym jest spełnienie tego warunku,  to możemy dołożyć do naszej instalacji zawór automatycznego dopełniania. Taki krok pozwoli na wymuszenie przepływu wody w jeszcze większym stopniu.


Pompa ciepła a duże mrozy – czy zawory są jedynym wyjściem?

Czy w takim razie stosowanie zaworów antyzamrożeniowych jest absolutnie konieczne i nie ma dla tego żadnych alternatyw? Niektórzy klienci chcieliby zainwestować w UPS z pompą obiegową, agregat prądotwórczy bądź ręczne zawory spustowe. Eksperci Panasonic zdecydowanie odradzają takie podejście do tematu. 

Warunkiem gwarancyjnym Panasonic jest zastosowanie zaworów antyzamrożeniowych. UPS z pompą obiegową bądź agregat prądotwórczy nie są  rozwiązaniami rekomendowanymi przez naszą firmę. Warto podejść do tego w taki sposób, że jeśli pompa ma zasilanie, to jest ona zabezpieczona już przez producenta. Natomiast jeśli nie będzie dostępu do energii elektrycznej, a UPS zawiedzie, interpretacją firmy będzie brak zabezpieczenia pompy ciepła.  Podobnie sprawa wygląda z innymi zabezpieczeniami, które miałyby zastąpić zawory przeciwzamrożeniowe. 

Pompa ciepła zamarza - specjalne płyny antyzamrożeniowe

Kolejnym bardzo ważnym zabezpieczeniem antyzamrożeniowym dla pomp ciepła typu hydrosplit i monoblok są odpowiednie płyny instalacyjne. Mimo, że woda ma dużą pojemność cieplną, to nie jest odporna na niskie temperatury. Co innego glikol. Zaleca się korzystanie z gotowych mieszanin wody i glikolu. W ten sposób jesteśmy w stanie zapewnić sobie dobre efekty termodynamiczne przy jednoczesnym zabezpieczeniu instalacji z pompą ciepła przed zamarzaniem. Warto jednak pamiętać, że glikol ma tendencje do wyciekania nawet przez najdrobniejsze szczeliny. Dlatego zawsze należy dokładnie zabezpieczyć wszystkie elementy systemu przed przeciekaniem. Dodatkowo sugeruje się stosowanie glikolu tylko w instalacjach dostosowanych, czyli wykonanych z rur dedykowanych do mieszanin glikolu, gdzie nie występują elementy ocynkowane. 

W przypadku instalacji domowych należy korzystać jedynie z glikolu propylenowego. Mimo, że ma on gorsze właściwości termiczne niż glikol etylenowy, to jest on zdecydowanie bezpieczniejszy w użyciu. Jedynie wysokie stężenia glikolu propylenowego są niebezpieczne. Inaczej jest w przypadku glikolu etylenowego, który jest silnie toksyczny. Przez wzgląd na to jest on stosowany jedynie w instalacjach przemysłowych bądź technicznych. 

Jak skutecznie zabezpieczyć pompę ciepła przed zamarzaniem

Zastanawiając się, jak zabezpieczyć pompę ciepła przed zamarzaniem, ważne jest zrozumienie, dlaczego pompa ciepła zamarza w ogóle. Ważne jest, aby zadać sobie pytanie: czy pompa ciepła może zamarznąć i odpowiedzieć na nie, uwzględniając fakt, że pompa ciepła zamarza nie tylko z powodu niskich temperatur, ale również z powodu braku odpowiedniego przepływu medium czy niewłaściwej instalacji. Jak widać problem zamarzania hydrosplitów i monobloków nie musi występować, jeżeli odpowiednio wcześnie zadbamy o odpowiednie zabezpieczenia. Co więcej, podstawowa ochrona przeciwzamrożeniowa jest często zapewniana już przez producentów. Sposobów jest wiele, ale najlepiej stawiać na sprawdzone rozwiązania. Omawiane powyżej przypadki tyczą się pomp ciepla firmy Panasonic, a nie każdej występującej na rynku.

Podsumowując, pompy ciepła w obliczu dużych mrozów mogą nadal funkcjonować efektywnie, pod warunkiem zastosowania odpowiednich środków ochronnych. Dzięki starannemu przygotowaniu i zastosowaniu się do zaleceń dotyczących ochrony, możliwe jest znaczące zwiększenie odporności pomp ciepła na negatywne skutki niskich temperatur, zapewniając ich niezawodność przez cały okres zimowy.

Więcej szczegółów na temat wbudowanych funkcji pomp ciepła, które automatycznie zabezpieczają instalację przed zamarznięciem znajdziesz w naszym poradniku: Ochrona pomp ciepła przed mrozem – jak działa system zabezpieczeń?

Artykuł opracowano na podstawie webinaru przeprowadzonego w ramach Webinarowej Środy przez Michała Stojanowskiego pod tytułem “Jak zabezpieczyć pompę ciepła typu monoblok, hydrosplit przed mrozami”.



Dowiedz się więcej na temat pomp ciepła


Potrzebujesz wsparcia lub chcesz znaleźć akredytowanego instalatora - skontaktuj się z nami


 

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Tak, nowoczesne pompy ciepła są projektowane do pracy w niskich temperaturach. Modele wysokiej klasy utrzymują pełną moc grzewczą nawet przy -20°C. Badania potwierdzają, że ponad połowa Polaków uważa pompy ciepła za skuteczne także zimą. W praktyce oznacza to stabilne ogrzewanie budynku oraz ciepłą wodę użytkową bez względu na pogodę.Tak, nowoczesne pompy ciepła są projektowane do pracy w niskich temperaturach. Modele wysokiej klasy utrzymują pełną moc grzewczą nawet przy -20°C. Badania potwierdzają, że ponad połowa Polaków uważa pompy ciepła za skuteczne także zimą. W praktyce oznacza to stabilne ogrzewanie budynku oraz ciepłą wodę użytkową bez względu na pogodę.

To mit. Pompy ciepła z powodzeniem montuje się zarówno w nowych domach, jak i w modernizowanych budynkach. Dzięki szerokiej ofercie urządzeń, możliwa jest współpraca z ogrzewaniem podłogowym, ale także z tradycyjnymi grzejnikami. Kluczowe jest odpowiednie dobranie mocy urządzenia do parametrów instalacji.

Najczęściej wskazywane plusy to wygoda użytkowania, ekologia oraz niższe koszty eksploatacji w porównaniu z kotłami gazowymi czy olejowymi. Pompa ciepła pracuje automatycznie, nie wymaga uzupełniania paliwa ani czyszczenia kotłowni. Dodatkowo jest technologią odnawialną, co oznacza ograniczoną emisję CO₂ i zgodność z trendami energooszczędnego budownictwa.

Najczęściej powodem są koszty początkowe – zakup i instalacja pompy ciepła to większy wydatek niż w przypadku kotła gazowego. Niektórzy obawiają się również rachunków za prąd. Jednak w praktyce koszty eksploatacji są stabilne, a dostępne dotacje i ulgi pozwalają znacząco obniżyć cenę inwestycji, skracając czas zwrotu.

Tak. Inwestorzy mogą skorzystać z programów takich jak „Czyste Powietrze” czy „Moje Ciepło”, a także z dotacji gminnych i ulgi termomodernizacyjnej. W praktyce oznacza to możliwość pokrycia nawet 60% kosztów inwestycji. Według badań aż 41% obecnych użytkowników pomp ciepła skorzystało ze wsparcia finansowego.

Połączenie pompy ciepła z instalacją fotowoltaiczną to sposób na maksymalne ograniczenie rachunków. Energia elektryczna produkowana przez panele PV może zasilać pompę, co sprawia, że system staje się niemal bez kosztowy w eksploatacji. Z tego powodu już 68% właścicieli pomp deklaruje posiadanie paneli fotowoltaicznych na dachu.

Przeciętna żywotność urządzenia to 15–20 lat, o ile jest regularnie serwisowane. Ponad 60% użytkowników korzysta ze swojej pompy od minimum 3 lat i ocenia ją bardzo pozytywnie. Producenci zalecają wykonywanie przeglądów przynajmniej raz w roku, co pozwala zachować wysoką efektywność i uniknąć niepotrzebnych usterek.

Na rynku dostępne są pompy powietrzne, gruntowe i wodne. Najpopularniejsze to modele powietrze–woda, które łatwo zainstalować przy każdym domu. Gruntowe charakteryzują się wyższą stabilnością pracy (wyższym współczynnikiem efektywności sezonowej), lecz wymagają odwiertów, co podnosi koszt inwestycji. Pompy wodne stosuje się rzadziej, gdy dostępne są odpowiednie zasoby wód podziemnych.

Nowoczesne pompy pozwalają zmniejszyć wydatki na ogrzewanie nawet o 50–70% w porównaniu z tradycyjnymi systemami. Duże znaczenie ma klasa energetyczna budynku i sposób użytkowania instalacji. Dodatkowo, korzystając z fotowoltaiki, można niemal całkowicie wyeliminować rachunki za energię, osiągając niezależność energetyczną.

Nie, to urządzenie praktycznie bezobsługowe. Wystarczy raz ustawić parametry pracy, a pompa automatycznie dostosowuje temperaturę do warunków zewnętrznych. Użytkownik może też korzystać z aplikacji mobilnej, by kontrolować system z dowolnego miejsca. Dzięki temu komfort ogrzewania idzie w parze z oszczędnością czasu.

Mity o tzw. „rachunkach grozy” za prąd wzięły się głównie z błędnych instalacji i nieprawdzidłowego doboru udządzenia. W okresie dużego zainteresowania pompami ciepła pojawiło się wiele nieprofesjonalnych firm, które źle je montowały, co przyczyniło się do hejtu i mitów o wysokich rachunkach. Media nagłaśniały pojedyncze przypadki, przez co powstało wrażenie, że pompy ciepła zawsze generują ogromne koszty.

Kategorie